muhasebe
muhasebe dersleri

İNŞAAT İŞLETMELERİ KAYIT SİSTEMİ

Özel inşaat işletmeleri birer üretim işletmesidir. İşletmeler, üretim giderlerini kendi nam ve hesaplarına yapmakta ve inşa ettikleri yapıları satmaktadırlar.

Bunun dışında inşaat taahhüt işletmeleri, faaliyetleri yönünden üretim işletmesi gibi görünselerde hizmet işletmesi sayılırlar, çünkü:
- Kendi istedikleri değil müşterilerinin istediği yapıyı inşa etmektedir.
- İnşa edilecek yapı için gerekli girdileri yapacakları sözleşmeye göre bizzat temin etseler bile tedarik işlemi kendi namlarına fakat sonuçta müşteri hesabına olacaktır.
- Faaliyet karı, önceden sözleşme ile belli edilmiş bedel içinde yer almaktadır.
- İnşa edilen yapının pazarlanması için çaba gösterilmez.

REKLAM

Hem özel inşaat işletmeleri, hem de inşaat taahhüt işletmeleri, kanunda belirtilen hadleri aştıkları durumlarda 7/A sistemini; aşamadıkları durumda ise 7/B sistemine göre kayıtlarını tutacaklardır.

7/ A Seçeneğini kullanan öel inşaat işletmeleri, maliyet giderlerini 710, 720, 730 nulu hesaplara kaydederken; aynı sistemi kullanan inşaat taahhüt işletmeleri maliyet giderlerini 740 no'lu hesaba kaydedeceklerdir. Bu açıklamalara göre her iki türdeki inşaat işletmelerinin Tekdüzen Hesap Planın da kullanacakları hesaplar aşağıdaki gibi olacaktır.

Kullanılacak Gider
Hesapları
Özel İnşaat İşletmeleri İnşaat Taahhüt İşletmeleri
7/A Sistemi Uygulayan 710, 720, 730, 750, 760, 770, 780 740, 750, 760, 770, 780
7/B Sistemi Uygulayan 791, 792, 793, 794, 795, 796, 797, 798, 799

 

Avans İşlemleri:

159 Verilen Sipariş Avansları: Üçüncü şahıslara mal ya da hizmet karşılığı yapılan ödemelerde 159 verilen sipariş avansları hesabı borçlandırılır, mal veya hizmet tesliminde ise hesap alacalandırılarak kapatılır.

Örnek: HG işletmesi yapmakta olduğu X inşaatında kullanmak üzere satın alacağı danışmanlık gideri için sözleşmede belirlenmiş 3.000 TL + KDV’nin %25 ini avans olarak vermiştir.

Avansın Verilmesi:

Mad. No AÇIKLAMA BORÇ ALACAK
1

.../...

159 Verilen Sipariş Avansları Hesabı

100 Kasa Hesabı

Avans verilmesi

 

750

 

 

750

 

Sözleşmenin bitiminde verilen avans düşüldükten ve yasal kesintiler ve KDV hesaplandıktan sonra kalan kısım 3. şahsa ödenmiştir.

Avansın Kapatılması:

Mad. No AÇIKLAMA BORÇ ALACAK
1

.../...

740 Hizmet Üretim Maliyeti Hesabı
191 İndirilecek Kdv Hesabı

100 Kasa Hesabı
360 Ödencek Vergi Ve Fonlar Hesabı
159 Verilen Sipariş Avansları Hesabı

Avansın kapatılması

 

3.000
540

 

 


2.130
660
750

 

195 İş Avansları: İşletme adına mal ve hizmet satın alacak, işletme adına bir kısım gider ve ödemeleri yapacak personel e personel dışındaki kişilere verilen iş avanslarının izlendiği hesaptır. Avans verildiğinde bu hesaba borç; avans alanın ibraz ettiği harcama veya ödeme belgelerine dayanılarak ilgili hesapların borcu karşılığında, bu hesaba alacak kaydedilir.

Örnek: HG işletmesi iş makinesi şoförüne akaryakıt gideri olarak kullanmak üzere 1.600 TL ödeme yapmıştır. İş makinesi şoförü akaryakıt gideri olarak KDV dahil 1.180 TL fatura ibraz edip kalan kısmı nakden işletmeye ödemiştir.

Avansın Verilmesi:

Mad. No AÇIKLAMA BORÇ ALACAK
1

.../...

195 İş Avansları Hesabı

100 Kasa Hesabı

Avans verilmesi

 

1.600

 

 

1.600

Avansın Kapatılması:

Mad. No AÇIKLAMA BORÇ ALACAK
1

.../...

740 Hizmet Üretim Maliyeti Hesabı
191 İndirilecek Kdv Hesabı
100 Kasa Hesabı

195 İş Avansları Hesabı

Avansın kapatılması

 

1.000
180
420

 

 



1.600

 

196 Personel Avansları: Personel ve işçilere maaş, ücret ve yolluklarına mahsuben önceden ödenen avansların izlendiği hesaptır. Yapılan ödemeler bu hesaba borç; nakden iadeler ile istihkaklardan kesilen tutarlar ve tevdi edilen belgeler tutarı alacak kaydedilir.

Örnek: HG işletmesi işletme çalışanı X'in Ocak 2006 maaşına mahsuben 420 TL avans ödenmiştir. Çalışanın net ücreti 1.433 TL olarak hesaplanmış ve avans düşüldükten sonra kalan tutar çalışana nakit olarak ödenmiştir.

Avansın Verilmesi:

Mad. No AÇIKLAMA BORÇ ALACAK
1

.../...

196 Personel Avansları Hesabı

100 Kasa Hesabı

Avans verilmesi

 

420

 

 

4200

Ücretin Ödenmesi ve Avansın Kapatılması:

Mad. No AÇIKLAMA BORÇ ALACAK
1

.../...

335 Personele Borçlar Hesabı

196 Personel Avansları Hesabı
100 Kasa Hesabı

Ücretin Ödenmesi ve Avansın Kapatılmas

 

1.433

 

 

420
1.013


sayfa 1

sonraki sayfa >>>>>

İnşaat Muhasebesi

hesap planı
Ayrıntılı Hesap Planı
2021 pratik bilgiler
2021 Pratik Bilgiler
muhasebe video eğitimi
Muhasebe Video Eğitimi
muhasebe haberleri
Güncel Haberler
REKLAM

muhasebe soruları
Muhasebe Soruları
muhasebe öğretmeni
Muhasebe Öğretmeni
enflasyon oranları
Enflasyon Oranları
kdv hesaplama
KDV Hesaplama